De kaart en het gebied

Als Jed Martin, de hoofdpersoon van De kaart en het gebied, het verhaal ervan moest navertellen, zou hij misschien beginnen bij een combiketel die het begaf op een koude dag in december. Of bij zijn vader, een bekend, geëngageerd architect, met wie hij tal van eenzame kerstdiners heeft genoten.
Hij zou in elk geval melding maken van Olga, een beeldschone Russische die hij aan het begin van zijn carrière heeft ontmoet toen hij voor het eerst zijn fotografische werk op basis van Michelinkaarten exposeerde. Dat was vóór hij wereldwijd succes boekte met zijn 'beroepen'-reeks, waarin hij persoonlijkheden uit alle mogelijke milieus (onder wie de schrijver Michel Houellebecq) portretteerde tijdens de uitoefening van hun vak.
Hij zou ook moeten vertellen hoe hij commissaris Jasselin een gruwelijke moordzaak hielp oplossen, waarvan de afschuwelijke details het politiekorps nog lang zouden heugen. Tegen het eind van zijn leven zou hij een zekere sereniteit bereiken en alleen nog gefluister voortbrengen.

Met De kaart en het gebied is Houellebecq een nieuwe weg ingeslagen. Zijn welbekende thema's ontbreken grotendeels, de toon is ingetogen, de compositie uitgekiend en de stijl subtiel. Veel recensenten wisten zich daardoor met het boek geen raad en schreven vooral over wat het níet is, maar de oordelen waren opvallend eensluidend: De kaart en het gebied is een waar meesterwerk.

Michel Houellebecq (1958) is het even verguisde al bewierookte paradepaard van de Franse letteren. Vooral met zijn grote romans en de daarin verwoorde (vaak tegenstrijdige) opvattingen verwierf hij mondiale literaire bekendheid. Sinds 1998 leeft hij in zelfverkozen ballingschap in Ierland.