De afslag

'In de kamer waar Beulinks vrouw kookte, waar de familie de maaltijd gebruikte, waar worsten droogden boven het houtfornuis, waar Beulink zijn brandewijntjes inschonk, en waar Gerrit zijn huiswerk moest maken - in deze kamer wachtte Beulink soms gelaten en soms opstandig de komst van de lente af.'

Aan het begin van de jaren zestig wiegde Vassem, een boerendorp in de nabijheid van de IJssel, nog mee met het ritme der seizoenen. Als de dorsmachine aan de ene kant het dorp verliet, arriveerde aan de andere kant de exploitant van de najaarskermis. De moderne tijd, die zich aankondigde met de bouw van een snelweg, trof het dorp en zijn bewoners onverhoeds. Nieuwkomers uit het westen des lands eisten hun rechten op. De kruidenierswinkel legde het geruisloos af tegen de eerste supermarkt.

Onderwijzer Joris van Pawijck zag de plattelandstaferelen die hij op dia's had vastgelegd in enkele jaren verdwijnen. 'Het Saksische land maakte opeens een heel kwetsbare indruk.' Met een scherp gevoel voor historische details heeft Sander van Walsum een prachtige roman geschreven over een sleutelmoment in de moderne Nederlandse geschiedenis. In ingetogen, zuiver proza, waarin de toonvallen van het boerendorp regelmatig weerklinken, getuigt De afslag van de teloorgang van een ooit vanzelfsprekende levenswijze.

Over de auteur
De historicus Sander van Walsum (1957) is chef van de centrale eindredactie van de Volkskrant. Van 2004 tot 2009 was hij voor deze krant correspondent in Berlijn. Eerder werkte hij voor Elsevier en nrc Handelsblad.