De Golem

Deze roman, een geniale vermenging van fantasie en realisme, maakte Gustav Meyrink in 1915 in één keer beroemd. Het boek kan op drie niveaus gelezen worden: als esoterische roman, als psychologische roman en als misdaadverhaal.
De Golem is volgens de legende een kunstmatig wezen dat in de zestiende eeuw werd geschapen door een rabbijn. Golem betekent "vormloze materie" of "klei". De zestiende-eeuwse golem had tot taak het getto van Praag te bewaken. Maar de golem is niet alleen de personificatie van de groepsziel van het getto, hij verbeeldt evenzo in individuele zin het onderbewustzijn.

Deze eigen Golem, dit spiegelbeeld van iedere individuele mens, is het nog onontgonnen gebied waar de mens letterlijk slechts een bezetene is. Daar is hij zijn eigen gevangene en zijn eigen cipier, zo luidt de boodschap van Meyrink. De bevrijding en de bekroning vindt plaats in het beeld van de hermafrodiet: de zelfscheppende manvrouw, de geest-zielemens.