Oorlog en vrede

In mei 1866 schrijft Leo Tolstoj het woord 'einde' onder een manuscript dat generaties lezers in zijn ban zal krijgen. Aanvankelijk heet het boek Eind goed, al goed, later wordt de titel veranderd in Oorlog en vrede. Het verhaal eindigt met een dubbel huwelijk, en niet met de dood van de grote held vorst Andrej Bolkonski. Delen van het manuscript worden gepubliceerd in tijdschriften en de auteur doet verscheidene pogingen het boek gedrukt te krijgen. Pas drie jaar later zal het boek verschijnen. Deze editie is de oerversie, in de prachtige Nederlandse vertaling van Peter Zeeman en Dieuwke Papma. Deze Oorlog en vrede is ongeveer half zo lang als de gecanoniseerde versie, ontbeert de lange uitweidingen over geschiedfilosofie, bevat vele andere scènes en verwikkelingen en leidt naar een geheel ander einde. Met de uitgave van deze oorspronkelijke versie zag een nieuwe, frisse Tolstoj het licht.