De gevangenen uit Nambu

In februari 1643 werden twee VOC schepen, de Castricom en de Breskens, uitgestuurd om, vanuit Batavia, een handelsroute naar Tartarije te vinden. Tien man van de opvarenden van de Breskens werden in Japan gevangen genomen en vier maanden lang ondervraagd. Toen ze uiteindelijk werden vrijgelaten, was de Japanse regering vooral onder de indruk van haar eigen grootmoedigheid het leven van deze onschuldige zeelieden te hebben gespaard.
Het sprak daarom, in Japanse ogen, vanzelf dat voor die grootmoedigheid moest worden bedankt met een speciale gezant uit Nederland. De Nederlanders dachten echter heel anders over deze kwestie. Het diplomatieke schaakspel dat hiervan het gevolg was, bracht in 1649 uiteindelijk een Hollandse namaak gezant naar Japan. Hoewel de Japanners zich terdege bewust waren van het feit dat deze gezant niet echt uit Nederland kwam, vereiste het protocol dat de gezant de gebruikelijke eerbewijzen werden betoond. Dit voorval vormde tot diep in de negentiende eeuw de basis voor de diplomatieke betrekkingen tussen Nederland en Japan tijdens de periode van afsluiting van dat land.
Zelden vormen avonturen zoals een ontdekkingsreis, een landing op onbekend gebied, een onverhoedse overval, gevangenschap, geloofsvervolging, marteling en diplomatieke manoeuvres het onderwerp van een proefschrift. En nooit eerder werd de relatie tussen de VOC en Japan vanuit deze gezichtshoek geanalyseerd. Deze unieke geschiedenis bevat veel inzichten en ervaringen, die de pogingen van verschillende culturen elkaar wederzijds te leren begrijpen zullen verduidelijken.